Chủ Nhật, 28 tháng 4, 2013

Cùng Nguyễn Ngọc Hưng trong "Ngày yêu thương nhớ mẹ" - Hương Thủy

“Ngồi buồn nhớ mẹ ta xưa
Miệng nhai cơm búng, lưỡi lừa cá xương" (ca dao)

Trong thi ca, người mẹ luôn gắn với vẻ đẹp của đức chịu thương chịu khó và đức tận tụy hy sinh.
 Trong thơ Nguyễn Ngọc Hưng, ngoài khắc họa hai đức tính này của người mẹ, từng câu, từng chữ luôn gửi gắm một nỗi niềm thương tiếc, buồn tủi, day dứt. Nỗi niềm ấy đã thể hiện rất sinh động trong “Ngày yêu thương nhớ mẹ”.


Ngày yêu thương nhớ mẹ

Nguyễn Ngọc Hưng

Tăm tăm bóng mẹ cuối trời
Ba thập niên
Gió
Lá rơi ngập đường
Con ngồi trông nắng mà thương
Nghe mưa mà nhớ góc vườn quê xưa

Chiều nương sắn
Sớm nà dưa
Một tay vun xới cày bừa
Một tay
Ngược xuôi ăn bữa chạy ngày
Nhịp chày đơn độc
Cối xay mỏi mòn

Cho con êm giấc trăng tròn
Một mình mẹ gánh nắng non sương già
Hết lo gần lại lo xa
Mai cơm ai thổi
Mốt nhà ai chăm…

Cuối trời bóng mẹ tăm tăm
Khổ thân con một chỗ nằm nhớ suông
Mấy thương
Mấy xót
Mấy buồn
Cũng đành bấm bụng
Mệnh khuôn đúc rồi!

Hiu hiu gió thổi run đồi
Cỏ vàng chân mộ
Mây trôi sẫm trời
Hoa hồng ai nhận, mẹ ơi
Ngày yêu thương
Bỗng nghẹn lời yêu thương…
NNH



Cùng Nguyễn Ngọc Hưng

trong "Ngày yêu thương nhớ mẹ"



“Ngồi buồn nhớ mẹ ta xưa
Miệng nhai cơm búng, lưỡi lừa cá xương" (ca dao)

Trong thi ca, người mẹ luôn gắn với vẻ đẹp của đức chịu thương chịu khó và đức tận tụy hy sinh.
Trong thơ Nguyễn Ngọc Hưng, ngoài khắc họa hai đức tính này của người mẹ, từng câu, từng chữ luôn gửi gắm một nỗi niềm thương tiếc, buồn tủi, day dứt. Nỗi niềm ấy đã thể hiện rất sinh động trong “Ngày yêu thương nhớ mẹ”.

Người mẹ đã xa xôi ,chập chờn hiện về trong nỗi nhớ niềm thương của nhà thơ như hư ảo:

Tăm tăm bóng mẹ cuối trời
Ba thập niên
Gió
Lá rơi ngập đường
Con ngồi trông nắng mà thương
Nghe mưa mà nhớ góc vườn quê xưa

Sáu chữ mở đầu bài thơ , Nguyễn Ngọc Hưng đã gói ghém tất cả hoàn c
ảnh  thua thiệt của mình: Mẹ đã về chốn xa xôi, vô thường, không thể với níu  (tăm tăm). Câu thơ còn gợi cho ta tâm trạng của một người con luôn trông vời, mơ tưởng về mẹ. Vì thế dù mẹ đã xa xôi mà như vẫn thật gần gũi.. Nỗi nhớ miên man được tác giả đặt trong thời gian đằng đẵng (Ba thập niên), không gian vời vợi (Lá rơi ngập đường, góc vườn quê xưa) với một chuỗi nắng, gió, mưa. Nỗi nhớ hướng về góc vườn quê xưa cũng là chính anh đang bùi ngùi nhớ thương cuộc đời cóbão giông” của mẹ.

Cũng như bao người con, Nguyễn Ngọc Hưng tưởng nhớ về mẹ là tưởng nhớ đến nỗi nhọc nhằn của mẹ:

Chiều nương sắn
Sớm nà dưa
Một tay vun xới cày bừa
Một tay
Ngược xuôi ăn bữa chạy ngày
Nhịp chày đơn độc
Cối xay mỏi mòn

Không chỉ yêu kính mẹ, Ngọc Hưng còn là người con hiểu mẹ vô cùng. , Nỗi vất vả, tất bật của mẹ không chỉ ở thời gian
(chiều- sáng) mà còn ở khối lượng công việc mà mẹ anh phải đảm đương, gánh vác: vun xới, cày bừa, chạy ăn từng bữa, xay lúa, giã gạo… Thủ pháp liệt kê kết hợp với nghệ thuật đối càng như chồng chất thêm sự khó nhọc của người mẹ. Hình ảnh: “Một tay vun xới cày bừa- Một tay” là một hình ảnh vừa có sức khái quát, vừa mang tính gợi tả, gợi cảm cao. Hình ảnh ấy đã khơi gợi , khẳng định tài đảm đang, vén khéo cũng như sức lao động miệt mài, bền bĩ của mẹ. Người mẹ của anh vừa lo toan công việc của một người mẹ (ăn bữa chạy ngày), vừa phải cáng đáng công việc nặng nhọc của người cha (vun xới, cày bừa, xay lúa, giã gạo…). Hình ảnh: Nhịp chày đơn độc/ Cối xay mỏi mòn còn khiến cho cho ta liên tưởng tới người con luôn âm thầm chứng kiến, thấu hiểu được nỗi vất vả triền miên cũng như ái ngại, xót xa cho nỗi mỏi mòn, đơn độc của mẹ. Có cái gì tủi phận, có cái gì chan chát, mằn mặn trong câu thơ trên. Câu thơ: “Một tay vun xới cày bừa- Một tay” được tách ra như một sự nhấn nhá, một sự ghi ơn và cả xen lẫn niềm tự hào, hãnh diện vì đã có một người mẹ giỏi giang đến thế. Phải chăng, người mẹ với nhà thơ không chỉ là đấng sinh thành mà còn là điểm tựa, là trụ cột để anh làm người và làm thơ.

Cho con êm giấc trăng tròn
Một mình mẹ gánh nắng non sương già
Hết lo gần lại lo xa
Mai cơm ai thổi
Mốt nhà ai chăm…

Ba hình ảnh : Trăng tròn- nắng non- sương già được đặt nối tiếp trong li
ên kết: con- mẹ đã khắc sắc vẻ đẹp tâm hồn người mẹ: Sự hy sinh vô cùng lớn lao cho con cái, cho gia đình. Lối chơi chữ: Nắng non- sương già cũng tạo nên một vòng hành trình liên hoàn khép kín từ sáng đến khuya, nhấn thêm một lần nữa sức lao động bền bĩ, dẻo dai của người mẹ. Vất vả về thể xác, lo toan về tinh thần, tất cả việc làm, nghĩ suy của mẹ là cho con “êm giấc trăng tròn”

Cả hai khổ thơ, nhà thơ không dành một chữ, một câu nào để miêu tả hình dong của mẹ, nhưng chúng ta lại thấy hiện ra thật rõ nét, thật tươi đẹp, thật rạng rỡ một người mẹ tần tảo, một người giàu đức hy sinh, hy sinh đến quên cả bản thân cho con cái. Một người mẹ kiên cường! Một người mẹ anh hùng!

Thế mà…số phận đã không cho người mẹ tuyệt vời mãi ở bên con.
Ba thập niên đã qua, Ngọc Hưng có lẽ đã không còn khóc được nữa. Nỗi nhớ thương mẹ đong đầy, thẫm đm trong từng câu thơ:

Cuối trời bóng mẹ tăm tăm
Khổ thân con một chỗ nằm nhớ suông
Mấy thương
Mấy xót
Mấy buồn
Cũng đành bấm bụng
Mệnh khuôn đúc rồi!

Không dễ mà có thể làm cơm cúng giỗ, không dễ mà có thể ra mộ khói hương, anh chỉ có thể “nhớ suông”. Và vì nhớ suông nên càng nhớ, càng thương, càng xót, càng buồn…
Điệp từ ‘mấy” đã nâng dần cảm xúc của nhà thơ từ thương- xót- buồn. Cảm xúc ấy là anh dành cho mẹ nhưng cũng dành cho anh. Hình như anh đang giận mình, đang bức bối với chính mình để rồi buột tiếng thở dài cam chịu: Cũng đành bấm bụng- Mệnh khuôn đúc rồi! Ôi chao là số mệnh! Ôi chao là khuôn đúc! Mệnh sao đắng cay! Khuôn sao khắc nghiệt đến thế!

Song, tình yêu Ngọc Hưng dành cho mẹ hiền không cam chịu như thế.
Trái tim anh, tâm tưởng anh vẫn đang hướng về mẹ như hướng về những điều êm đềm nhất và cũng da diết nht:

Hiu hiu gió thổi run đồi
Cỏ vàng chân mộ
Mây trôi sẫm trời
Hoa hồng ai nhận, mẹ ơi
Ngày yêu thương
Bỗng nghẹn lời yêu thương…

Tuy “một chỗ
nằm” nhưng anh vẫn cảm nhận được “Gió thổi run đồi”, “mây trôi sẫm trời”, vẫn thấy “ cỏ vàng chân mộ”. Và ngày hôm nay- Ngày yêu thương mẹ không thể nhận hoa hồng con tặng- con không được cài hoa hồng đời tặng. Ngày yêu thương mà lời yêu thương nghẹn đắng. Đến đây, tác giả và cả chúng ta đều thấy mắt mình nhòe nước. Toàn bộ bài thơ lục bát được tác giả cố ý ngắt ra khi một chữ, khi hai, ba, bốn chữ như những tiếng nấc nghẹn ngào trong ngày yêu thương.

i thơ như một nén tâm hương thắp lên nhớ mẹ. Xin mượn chính thơ của Hưng để dừng bút:

Thanh minh lặng lẽ
lên đồi vắng
Rưng rưng hương khói trắng mây trời…
( Hoài khúc tháng ba)


Đà Nẵng, tháng 4/ 2013
Hương Thủy. 

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét

Cám ơn bạn đã thảo luận!