Thứ Tư, 26 tháng 12, 2012

NÓI VỚI BA – MỘT BÀI THƠ CẢM XÚC VỀ ĐẠO LÀM NGƯỜI - Vũ Hồng


Xem hình                 


Bài thơ Nói với ba (Trần Thị Quỳnh Hoa) được đăng ở một góc cuối thật “khiêm tốn” trên báo Giáo dục & Thời đại, ngày 05/10/2012. Tên tác giả thì lạ, nhưng tứ của bài thơ lại rất quen và chất chứa cảm xúc. Một hôm, gặp anh Phan Kỷ Sửu, anh cho biết, chị Quỳnh Hoa là một bác sĩ ở Tây Ninh, đã từng hoạ thơ với anh. Chị làm thơ Đường rất hay.



Nói với ba
Trần Thị Quỳnh Hoa


Trời giờ đang qua mùa hạ
Mình con nghe lạnh hơi thu,
Tiếng ve sầu kêu rỉ rả
Gợi nhớ về một lời ru

Những buổi chợ trưa mẹ vắng
Giọng ba trầm đục vô bờ
Ầu ơ…đi cùng năm tháng
Lớn dần ước vọng tuổi thơ

Nhớ ba bàn tay thô nhám
Cho con cả một trời hồng
Nhớ ba phong phanh áo mỏng
Cho con ấm trọn mùa đông

Có lưng gầy ba che chắn
Con quên đời lắm gió sương
Đâu hay dưới trời mưa nắng
Ngược xuôi ba lắm đoạn trường

Những đêm ba ngồi thao thức
Dáng gầy in bóng hắt hiu
Ba sợ đời con cơ cực
Ngọn đèn khêu nhỏ buồn thiu

Trời vẫn xanh màu trong nắng
Cháu ba giờ lớn khôn rồi
Chúng đang quỳ bên mộ vắng
Nghẹn ngào con gọi …”ba…ơi…”

 Trần Thị Quỳnh Hoa 
( Tây Ninh)


          Ba mùa hạ, thu, đông được nhắc qua các khổ thơ 1 và 3. Đến hết bài vẫn bặt tăm mùa xuân. Bài thơ không có mùa xuân?
          Hãy đọc và ngẫm ta sẽ cảm được cái tình ẩn sâu trong bài thơ. Mỗi câu 6 chữ. Bài thơ không trau chuốt từ ngữ. Hình ảnh rất gần với đời thường. Lời thơ mộc mạc. Âm hưởng bài thơ đượm buồn. Sự buồn man mác xen lẫn trong tâm của người đọc. Từng câu, từng chữ của bài thơ như lời trần tình với chính tác giả. Bài thơ bộc bạch một tình cảm sâu đậm trong tâm linh của người con đối với cha mình. Hình ảnh người cha được đặc tả với những chi tiết chọn lọc một cách tinh tường và sâu sắc. Mỗi khổ thơ là một mảng đời gắn quyện giữa ba và con từ khi con còn tấm bé cho đến trưởng thành.
Tiếng ve rỉ rả gợi cho con văng vẳng lời ru của ba ngày xưa thay mẹ vỗ về đưa đứa con yêu quý đi vào giấc ngủ: Tiếng ve sầu kêu rỉ rả/…Giọng ba trầm đục vô bờ/ Ầu ơ …đi cùng năm tháng…Tiếng ru còn đưa con đến với những ước vọng của tuổi thơ. Quên sao được đôi bàn tay thô nhám, phong phanh áo mỏng bọc cái lưng gầy của ba đã che chắn cho con vượt qua những chặng đường mưa nắng; đôi bàn chân trần gầy guộc ngược xuôilắm đoạn trường, đã bươn chải năm này tháng nọ cho con khôn lớn! Cho con cả một trời hồng… Khổ thơ thứ năm khắc đậm hình ảnh của ba lặng ngồi bên cạnh ngọn đèn khêu nhỏ để giữ yên cho con giấc ngủ. Dáng gầy in bóng hắt hiu/ Ba sợ đời con cơ cực. Nhìn ngắm khuôn mặt ngây thơ, nghe rõ tiếng thở non trẻ… , liệu mai sau đời con sẽ ra sao? Đây là tâm trạng, là nỗi lo chung của những ai đã từng làm cha, làm mẹ. Khổ thơ thật thấm thía biết bao! Chỉ mô tả giản đơn bằng hình ảnh rất thực mà sâu đậm chí tình của người cha đối với con. Nỗi lo chồng chất nỗi lo. Không biết con của ba có chịu nổi cơ cực không? Bao nhiêu cay đắng, chông gai, trắc trở...đang chờ đợi con. Đường đời có bằng phẳng đâu con! Lòng người cũng sâu thẳm khó lường!
          Giữa khổ thơ thứ 5 và khổ cuối là một khoảng lặng. Ý nghĩa của khoảng lặng này thật là vô cùng. Đó là qúa trình, là thời gian, là những ngày tháng lặn lội, là sự vươn lên của người con cùng với đời… và trưởng thành. Đến đây, tôi đã thấy hiện ra mùa xuân. Không phải mùa xuân của đất trời, mà là mùa xuân của kiếp người. Trời vẫn xanh màu trong nắng/ Cháu ba giờ lớn khôn rồi… Bốn câu thơ kết để lại trong người đọc sự thâm thúy về lẽ sống ở đời: phải biết sống cho phải đạo. Phải làm tròn trách nhiệm của người con sao cho xứng đáng với công ơn trời bể của người đã chịu bao cơ cực cho ta nên vóc, nên người. Có mùa xuân nào vui hơn với lớp con cháu trưởng thành? Đó chính là sự mong đợi của bao đấng sinh thành. Chắc hẳn người cha mát lòng nơi chín suối khi đàn con cháu biết sống với đạo làm người.
Nói với ba đã khơi dậy trong mỗi chúng ta về tính nhân văn cao cả, tình cảm thiêng liêng của cha –con, là bản “báo cáo” về sự trưởng thành của phận làm con. Đồng thời bài thơ còn là lời khuyên: Hãy biết giá trị và trân trọng những gì mình đang nhận, để rồi biết sống sao cho ra sống, xứng đáng với những gì mình đã nhận.
VŨ HỒNG




3 nhận xét:

  1. tg viết cho ba, còn mình thì đọc lại nhớ đến chồng và con. Thương chồng một thời lận đận và bây giờ vẫn còn lận đận. Các con mìnhlớn bình yên, học hành giỏi dang nhưg chúg đâu biết là ba chúg đã rất...vất vã. Mình muốn các con mình sẽ đọc bài thơ này.
    Cảm ơn tất cả.

    Trả lờiXóa
  2. HÀ HỒNG GẤM20:39 13 tháng 1, 2013

    Là một người con vừa mất cha chưa lâu, cảm thấy thực sự bùi ngùi nhớ cha khi đọc bài thơ này. Cảm ơn cô rất nhiều khi đã hướng dẫn con thăm trang đất đứng và đọc bài thơ của cô - BS. QUỲNH HOA

    Trả lờiXóa
  3. Gửi chị Kim Trang và Hồng Gấm !
    Tôi xin lỗi chị KT và HG vì hôm nay mới đọc được lời chia sẻ.
    Chị Kim Trang mến, chân thành cảm ơn chị đã có lời đồng cảm. mến chúc chị có nhiều niềm vui trong cuộc sống. Mong chị sẽ thường xuyên ghé thăm trang thơ DD chị nhé.
    Hồng Gấm thương mến !
    Cô QH có làm cho HG buồn không ?! Dù cha đã đi xa nhưng hình bóng cha luôn mãi trong tim ta mà Gấm nhỉ. Cô QH cảm ơn Gấm đã đọc bài và chia sẻ nha. Chúc HG luôn vui, trẻ, thuận lợi trong công việc. Nhớ khi nào rãnh thì vào thăm DD nha.
    Thân thương.

    Trả lờiXóa

Cám ơn bạn đã thảo luận!